Hậu quả chiến tranh hóa học - Nỗi đau không thầm lặng  (27/03/2012 )
 

Hậu quả chiến tranh hóa học - Nỗi đau không thầm lặng

 

Từ tháng 8/1961 đến tháng 7/1971, quân đội Mỹ đã tiến hành chiến dịch mang tên “Operation Trail Dust” bao gồm nhiều chương trình khác nhau, trong đó chủ yếu là chiến dịch “Ranch Hand” (chiếm 95% số lượng chất độc hóa học đã được sử dụng). Trong vòng 10 năm, quân đội Mỹ đã thực hiện 19.905 phi vụ rải chất độc hóa học (trung bình mỗi ngày 10 phi vụ). Theo số liệu của Bộ Quốc phòng Mỹ, quân đội Mỹ đã sử dụng 72 triệu lít chất độc hóa học, trong đó có 44 triệu lít chất độc da cam có lẫn dioxin. Số liệu này còn thấp hơn so với số lượng đã dùng.

Chừng đấy chất độc hóa học đã rải lên 2,6 triệu hecta với 25.585 thôn bản ở Miền Nam, Việt Nam. Có đến 86% diện tích bị phun 2 lần và 11% diện tích bị phun hơn 10 lần. Theo ước tính của một số nhà khoa học Trường Đại học Columbia Mỹ, tối thiểu là 2,1 triệu và tối đa là 4,8 triệu người Việt Nam đã bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam.

Một số báo chí nước ngoài gần đây khi nói về cuộc chiến tranh hóa học ở Việt Nam, hoặc vô tình, hoặc hữu ý, tránh dùng các cụm từ “chất độc hóa học”, “chiến tranh hóa học” và tránh luôn cả cụm từ “dioxin” là chất độc có lẫn trong chất diệt cỏ 2.4.5T. Trước công luận và ngay cả trước tòa án, họ đã bào chữa cho các công ty hóa chất Mỹ và người sử dụng các chất diệt cỏ ở Việt Nam chỉ vì mục đích diệt cỏ, gây rụng lá mà không có ý định giết người. Và vì vậy, không thể áp dụng một số công ước và điều luật quốc tế về cấm sản xuất và sử dụng chất độc hóa học để kết tội các công ty hóa chất Mỹ và Chính phủ Mỹ.

Lý lẽ như thế chỉ là sự bao biện thiếu lương tâm và trách nhiệm.

Một nguyên lý cơ bản trong độc học là “Chất gì cũng độc và cũng có thể gây độc, vấn đề là liều lượng”. Ngay cả một số loại vitamine, khi được dùng quá liều cũng có thể gây nhiễm độc. Chất diệt cỏ được quân đội Mỹ dùng đã quá liều cho phép hàng chục lần. Chưa tính đến dioxin, chỉ tính riêng chất diệt cỏ, với liều như thế đã gây nguy hại cho sức khoẻ con người, tàn phá hệ sinh thái nặng nề.

Còn đối với dioxin, dù còn một số điều chưa rõ đang thu hút sự nghiên cứu của nhiều nhà khoa học, nhưng tất cả các nhà khoa học đều đã thống nhất nhận định: Dioxin là chất độc nhất trong tất cả các chất độc mà con người đã tìm ra. Chỉ với liều lượng vài phần tỷ gam, dioxin đã có thể gây tai biến sinh sản và ung thư ở chuột thực nghiệm. Theo ước tính của J.M. Stellman và các nhà khoa học Trường Đại học Columbia Mỹ đăng tải trên tạp chí Nature số 1442, tháng 4 năm 2003, lượng dioxin được rải xuống miền Nam Việt Nam ít nhất là 366 kg, một con số có thể còn thấp thực tế, vì công nghệ sản xuất chất diệt cỏ trong những năm sáu mươi còn lạc hậu và càng lạc hậu, tạp chất dioxin càng cao. Dioxin là thủ phạm gây ra hàng chục bệnh tật nguy hiểm ở người đã được thế giới công nhận, trong đó có các nhà khoa học Mỹ.

Vậy thì một cuộc chiến có sử dụng một khối lượng khổng lồ chất diệt cỏ có chứa dioxin có được gọi là cuộc chiến tranh hóa học không? Các nhà sản xuất có phải chịu trách nhiệm đến cùng với sản phẩm của họ không, dù các hợp đồng của họ với Chính phủ Mỹ chỉ là những hợp đồng thương mại? Và những người sản xuất và sử dụng chất da cam có chứa dioxin ở Việt Nam chỉ dựa vào luật pháp Hoa Kỳ để chạy tội, bất chấp luật pháp và thông lệ quốc tế, thì có đúng với pháp lý và đạo lý không?

Một sự thật hiển nhiên đã và đang làm đau lòng hàng trăm triệu người có lương tâm ở Việt Nam và trên thế giới là sự vật vã đau đớn đến cùng cực của hàng triệu nạn nhân chất độc da cam, trong đó có hàng trăm ngàn trẻ em bị dị tật bẩm sinh. Hàng ngàn gia đình có nạn nhân chỉ sống với thực tại đầy khó khăn. Những đứa trẻ khuyết tật nặng nề sẽ như thế nào khi bố mẹ các cháu qua đời. Những tổn thất về vật chất và tinh thần đó không thể chỉ tính bằng tiền. Từ năm 1967, Tổng thống Mỹ Johnson đã nhận được thư phản kháng cuộc chiến tranh hóa học này của khoảng 5.000 nhà khoa học Mỹ, trong đó có 17 người đã nhận giải Nobel. Tổng thống Bin Clinton cũng đã chính thức thừa nhận hậu quả của cuộc chiến tranh hóa học này đối với binh lính Mỹ. Quốc hội Niu Dilân đã công khai xin lỗi các cựu binh của họ đã tham chiến tại Việt Nam và nhiễm chất độc da cam. Hội nghị quốc tế tại Stốckhôm năm 2002 với sự tham gia của gần 100 đại biểu đến từ 14 quốc gia đã có những lời kêu gọi khẩn thiết đến đến Liên hợp quốc và Chính phủ Mỹ hãy giúp Việt Nam khắc phục hậu quả chiến tranh hóa học. Trong tháng 3 này, tại Paris, những người yêu chuộng công lý lại tập hợp với nhau và thêm một lần lên tiếng mạnh mẽ ủng hộ nạn nhân chất độc da cam kiện các công ty hóa chất Mỹ…

Cuộc chiến tranh hóa học ở Việt Nam đã đi vào lịch sử nhân loại như một vết thương nhức nhối và khó lành. Một quyết sách thông minh là nhận lỗi và góp phần khắc phục hậu quả của những lỗi lầm ấy.

Văn phòng Sở trích đăng