Tích hợp nội dung “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” trong môn lịch sử trưởng trung học cơ sở  (21/12/2010 )
 

Thực hiện sự chỉ đạo của Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT về việc tích hợp nội dung “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” vào một số môn học trong trường phổ thông, trong đó có môn Lịch sử cấp THCS vào giảng dạy trong chương trình chính khóa.

 

   Tiết học Lịch sử Tích hợp “Học tâm và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” của cô giáo Phạm Thị Hồng Nhung-trường PT DTNT huyện

            Nội dung tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh có vai trò, ý nghĩa quan trọng, bởi vì đạo đức là nền tảng của người cách mạng. Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” do Đảng ta phát động rộng rãi trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân 4 năm qua đã làm thay đổi tích cực về mặt nhận thức, ý thức rèn luyện, tu dưỡng đạo đức cách mạng; từ nhận thức đúng đắn chuyển biến thành hành động cách mạng thiết thực của cán bộ, đảng viên, các lực lượng vũ trang và mọi tầng lớp nhân dân, nên việc việc tích hợp nội dung “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” vào một số môn học trong trường phổ thông sẽ góp phần rèn luyện đạo đức, tác phong cho các em học sinh, nâng cao chất lượng giáo dục trong các nhà trường. Môn Lịch sử ở trường trung học cơ sở có nhiều ưu thế, thuận lợi trong việc tích hợp nội dung bộ môn, tuy nhiên cũng cần phải tuân theo những yêu cầu, nguyên tắc khoa học của bộ môn.

            Tư tưởng đạo đức Hồ chí Minh có một vị trí hết sức quan trọng, bởi đó là đạo đức cách mạng, có sự tiếp nhận truyền thống và tinh hoa đạo đức nhân loại, được hình thành và phát triển trong những điều kiện nhất định, có ý nghĩa và tác dụng trong hôm nay và mai sau. Tư tưởng của Người đã và đang soi đường cho cuộc đấu tranh của nhân dân ta giành thắng lợi, trở thành những giá trị bền vững của dân tộc Việt Nam và lan toả trên thế giới. Quá trình biểu hiện đạo đức bản thân và hình thành tư tưởng đạo đức của Hồ Chí Minh được chia làm ba giai đoạn: Giai đoạn thứ thất, từ thủa niên thiếu đến lúc ra đi tìm đường cứu nước (1911); Giai đoạn thứ hai, từ lúc Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước trở thành ngường cộng sản Nguyễn Ái Quốc và trở về trực tiếp lãnh đạo cách Mạng Việt Nam (1911-1941); Giai đoạn thứ ba (1941- 1969): Từ khi Nguyễn Ái Quốc trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam cho đến khi phải “từ biệt thế gian này”“để lại muôn vàn tình thân yên cho nhân dân”.

Nội dung cơ bản về tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh, gồm có bốn nội dung chính: Thứ nhất, đạo đức Hồ Chí Minh là đạo đức mới, đối lập với đạo đức cá nhân chủ nghĩa, ích kỉ. Thứ hai, đạo đức Hồ Chí Minh là đạo đức cách mạng. Thứ ba, đạo đức Hồ Chí Minh là yêu thương con người. Thứ tư, tinh thần quốc tế trong sáng, thuỷ chung. Việc tích hợp nội dung kiến thức về cuộc đời, sự nghiệp, tư tưởng Hồ Chí Minh với các quá trình của lịch sử dân tộc cần phải tuân thủ những yêu cầu, nguyên tắc sư phạm: Trước hết, cần phải xác định rõ, đây là dạy học bộ môn Lịch sử chứ không phải dạy về tiểu sử Hồ Chí Minh, không phải dạy môn tư tưởng Hồ Chí Minh. Dạy học lịch sử ở trường trung học cơ sở với tư cách là một môn học độc lập, có vai trò, vị trí quan trọng trong việc giáo dục thế hệ trẻ nên phải cung cấp cho học sinh kiến thức cơ bản của khoa học lịch sử. Thứ hai, việc giáo dục về tư tưởng tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh trong dạy học lịch sử ở trường trung học cơ sở phải dựa trên cơ sở sự kiện lịch sử cơ bản. Vì vậy, việc tích hợp nội dung các bài học lịch sử với nội dung tư tưởng và tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh phải dựa theo “chuẩn kiến thức, kỹ năng và hướng thái độ” của các môn học ở trường trung học cơ sở mà Bộ GD&ĐT đã ban hành. Thứ ba, trên cơ sở kiến thức thực hiện việc  giáo dục tình cảm, thái độ, tư tưởng cho học sinh qua dạy học lịch sử phải trên cơ sở nhận thức khoa học, khách quan về quá khứ để xây dựng tình cảm, thái độ với sự kiện, nhân vật lịch sử đang học, tạo nên biểu tượng để hình thành khái niệm, rút ra bài học kinh nghiệm, nắm nguyên lý, tư tưởng làm cơ sở cho nhận thức, kim chỉ nam cho hành động. Thứ tư, bồi dưỡng kỹ năng, phát huy tính tích cực của học sinh trong giáo dục tư tưởng, tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh khi dạy học lịch sử. Đây là việc vận dụng nguyên tắc, phương hướng giáo dục của Đảng về giáo dục, về hình thành và phát triển năng lực của học sinh trên cơ sở phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo. Thứ năm, tuân thủ những nguyên lý giáo dục nói chung, giáo dục thái độ, tình cảm, tư tưởng nói riêng là học đi đôi với hành, tự nguyện, tự giác, tránh việc áp đặt, cưỡng bức, mệnh lệnh. Thứ sáu, phải tạo điều kiện cần thiểt về thiết bị, đổi mới phương pháp dạy học, các phương tiện dạy học để hiệu quả giáo dục được nâng cao.

            Trong chương trình lịch sử Việt Nam cấp THCS, nội dung tích hợp học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh được bố trí ở hai khối lớp 8 và 9 và chủ yếu ở lớp 9. Với những nội dung cụ thể của từng bài học, tìm những chủ đề cần tích hợp, làm sáng tỏ nội dung tư tưởng đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh như: Tinh thần đấu tranh, ý thức trách nhiệm của Bác đối với đất nước; tinh thần vượt mọi khó khăn gian khổ của Người quyết tâm tìm đường cứu nước; tấm gương của Bác về tinh thần lao động; về xây dựng mối đoàn kết toàn dân tộc,... việc giảng dạy tích hợp nội dung học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh trong chương trình lịch sử trung học cơ sở do ngành giáo dục triển khai. Các thầy cô giáo nói chung và các thầy cô giáo giảng dạy môn lịch sử noi riêng đã góp phần nhỏ bé của mình vào thực hiện Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” .

Với sự hăng say, nhiệt tình và đổi mới trong phương pháp giảng dạy môn lịch sử của các thầy giáo, cô giáo, trong những năm học gần đây các em học sinh đã yêu thích môn lịch sử, có nhiều em đã đạt giải cao trong kỳ thi chọn học sinh giỏi lớp 9 cấp tỉnh. Các em học sinh học tập ngày một tiến bộ, hy vọng trong kỳ thi chọn học sinh giỏi môn lich sử lớp 9 cấp huyện, cấp tỉnh năm học 2010-2011 sẽ có nhiều em đạt giải cao để xứng đáng sự tin yêu của cha mẹ, thầy cô và bạn bè.


Phạm Văn Dũng 


Phòng Giáo dục & Đào tạo Bảo Yên